Temat: Iran

- Iran wciąż jest poważnym zagrożeniem dla Bliskiego Wschodu i Stanów Zjednoczonych - powiedział Robert Gates, sekretarz obrony Stanów Zjednoczonych. Ujawniony kilka dni temu raport wywiadu USA mówił, że Iran prawdopodobnie przerwał swój militarny program nuklearny w 2003 roku.

Przebywający w Bahrajnie Gates ponaglał kraje Zatoki Perskiej, aby zwiększyły nacisk na Iran, aby ten "oczyścił" kwestie swojego programu atomowego i zaprzestał wzbogacania uranu.

- Amerykańskie wysiłki, aby skłonić Iran do zaprzestania wzbogacania uranu były w 100 procentach dyplomatyczne i ekonomiczne. Ale wszystkie opcje są na stole - powiedział sekretarz obrony.

Irański minister spraw zagranicznych także miał pojawić się na konferencji w Bahrajnie, ale odwołał swoje przybycie w ostatniej chwili. Kraj ten zawsze zapewniał, że celem jego programu jest rozwój cywilnej technologii energetyki jądrowej.

bbc/tvn24

Izraelska minister spraw zagranicznych Cipi Liwni zażądała w środę nałożenia "skuteczniejszych" sankcji na Iran, żeby przeszkodzić temu krajowi w zdobyciu broni nuklearnej.

- Środkiem powstrzymania Iranu są skuteczniejsze sankcje - powiedziała Liwni na spotkaniu w Lublanie ze swoim słoweńskim odpowiednikiem Dimitrijem Rupelem.

- Świat nie może zaakceptować Iranu mającego broń nuklearną. Wyraźnie oznacza to zagrożenie dla regionu - dodała, podkreślając, że Teheran kontynuuje wzbogacanie uranu pomimo sankcji ONZ. W poniedziałek amerykański wywiad National Intelligence Estimate opublikował raport, który stwierdza, że Iran czasowo wstrzymał program produkcji broni jądrowej w 2003 roku pod międzynarodowym naciskiem dyplomatycznym. Informuje też jednak, że Iran będzie miał techniczne możliwości wyprodukowania broni atomowej w latach 2010-2015.

Zdaniem niektórych ekspertów raport może znacznie utrudnić USA przekonanie innych państw do uchwalenia trzeciego pakietu oenzetowskich sankcji wobec reżimu w Teheranie.

Od 1 stycznia Słowenia przejmuje od Portugalii półroczne przewodnictwo w Unii Europejskiej.

Źródło: http://wiadomosci.onet.pl/1653308,12,izrael_chce_przeszkodzic_iranowi,item.html

Najnowszy raport amerykańskiego wywiadu, który stwierdza, że Teheran wstrzymał program budowy broni atomowej, nie wpłynie na stanowisko Czech w prowadzonych z USA rozmowach na temat tarczy antyrakietowej - podało w środę czeskie MSZ.

- Raport odnosi się do programu nuklearnego, a nie programu doskonalenia pocisków - głosi oświadczenie ministerstwa.

- Ten program trwa - podkreślono w komunikacie, przypominając, że Iran poinformował w ubiegłym tygodniu o skonstruowaniu nowej rakiety balistycznej Aszura o zasięgu 2 tys. kilometrów.

Opublikowany w poniedziałek raport amerykańskiego wywiadu "z dużą dozą pewności" mówi, że na jesieni 2003 roku Teheran pod presją międzynarodową wstrzymał prace nad budową broni nuklearnej. Z "umiarkowaną pewnością" można stwierdzić, że do połowy 2007 roku Iran nie wznowił produkcji bomby, ale nie wiadomo, czy obecnie nie ma takich zamiarów.

"To się może jednak zmienić w każdej chwili i Iran - jeśli chce - może ostatecznie wyprodukować bombę nuklearną" - czytamy w oświadczeniu czeskiego MSZ.

W amerykańskim raporcie napisano też, że Iran kontynuuje prace nad wzbogacaniem uranu i może być w stanie wyprodukować bombę między 2010 a 2015 rokiem.

Raport "nie będzie miał żadnego wpływu na stanowisko Republiki Czeskiej w dalszym negocjacjach z stroną amerykańską o możliwości usytuowania na terytorium czeskim bazy radarowej" - zapewnił resort spraw zagranicznych. Jak dodano, międzynarodowa presja na Iran powinna zostać podtrzymana.

Stany Zjednoczone z obawy przed zagrożeniem z państw nieprzewidywalnych, m.in. Iranu, chcą umieścić w Europie Środkowej elementy swojej tarczy antyrakietowej: w Polsce - 10 wyrzutni rakiet przechwytujących, a w Czechach - radar. Takiej lokalizacji tarczy ostro sprzeciwia się Rosja.

Źródło: http://wiadomosci.onet.pl/1653415,12,czechy_iran_moze_wyprodukowac_bombe_atomowa,item.html

- W kwestii irańskiego programu atomowego wszystkie opcje są na stole - powiedział prezydent USA George Bush dzień po tym, jak opublikowany został raport służb wywiadowczych USA, który stwierdza, że Iran prawdopodobnie nie prowadzi wojskowego programu od 2003 roku.

Bush powiedział, że Iran pozostaje "niebezpieczeństwem". - Najnowszy raport wywiadu USA o programie nuklearnym Iranu daje "sygnał ostrzegawczy" i możliwość dalszych nacisków wspólnoty międzynarodowej na władze w Teheranie - dodał Bush.

Tymczasem w ujawnionym wczoraj przez Fox TV raporcie, stworzonym przez kolegium wszystkich 16 amerykańskich agencji wywiadowczych, zawarto stwierdzenie, iż irański zbrojeniowy program atomowy został prawdopodobnie wstrzymany w 2003 roku. Autorzy raportu podkreślają, że stało się to pod wpływem dyplomacji międzynarodowej, jednocześnie zalecając administracji tę właśnie - a nie militarną - drogę nacisku na Iran.

Więcej w serwisie TVN24

Prezydent Mahmud Ahmadineżad określił jako zwycięstwo Teheranu opublikowanie wczoraj raportu amerykańskiego wywiadu dotyczącego programu nuklearnego Iranu.

- Ten raport ogłasza zwycięstwo narodu irańskiego w kwestii nuklearnej ze wszystkimi światowymi potęgami - powiedział w transmitowanym przez telewizję państwową przemówieniu.

Ahmedineżad dodał też, że Teheran nie cofnie się nawet o krok i będzie kontynuował prace nad swoim pokojowym programem nuklearnym.

W ujawnionym w poniedziałek raporcie, stworzonym przez kolegium wszystkich 16 amerykańskich agencji wywiadowczych, zawarto stwierdzenie, iż irański zbrojeniowy program atomowy został prawdopodobnie wstrzymany w 2003 roku i że na dzień dzisiejszy nie ma dowodów, iż został on wznowiony.

Autorzy raportu podkreślali w nim, że stało się to pod wpływem dyplomacji międzynarodowej, jednocześnie zalecając administracji taką drogę nacisku na Iran.

Więcej w serwisie TVN24

Zmalało prawdopodobieństwo nałożenia na Iran nowych sankcji ONZ. Wskazują na to reakcje Rosji i Chin po opublikowaniu przez amerykański wywiad raportu dotyczącego wzbogacania przez Iran uranu. Stwierdzono w nim, że od 2003 roku irański program nuklearny nie ma charakteru militarnego.

- Ocenimy sytuację dotyczącą propozycji nowej rezolucji w Radzie Bezpieczeństwa Narodów Zjednoczonych na podstawie kilku czynników, w tym na podstawie publikacji przez Stany Zjednoczone danych pokazujących że Iran nie ma wojskowego programu nuklearnego - powiedział minister spraw zagranicznych Rosji Siergiej Ławrow na konferencji prasowej.

- Nie mamy też danych, że takie prace nad bronią jądrową prowadzono jeszcze do 2003 roku, choć nasi amerykańscy koledzy poinformowali, że sprawa wyglądała dokładnie tak - zaznaczył szef rosyjskiego MSZ. Jednocześnie minister wyraził zadowolenie z obecnej współpracy władz w Teheranie z Międzynarodową Agencją Energii Atomowej.

Rolę raportu podkreślają też Chińczycy. Ambasador ChRL przy Organizacji Narodów Zjednoczonych Wang Guangya powiedział, że dane amerykańskiego wywiadu czynią nowe sankcje mniej prawdopodobnymi.

reuters/tvn24

Opublikowany wczoraj raport amerykańskiego wywiadu mówi, że Iran przerwał pracę nad bronią nuklearną już w 2003 roku! Prawdopodobnie już go nie wznowił. W swoich pierwszych relacjach dotyczących raportu agencje prasowe zwracały uwagę przede wszystkim na to, że "Iran mógłby w ciągi ośmiu lat wyprodukować bombę atomową". Teraz, kiedy dotarliśmy do jego treści wiemy jednak, że wymowa raportu jest zupełnie inna.

Stanowisko przedstawione w raporcie jest zupełnie różne od tego, do którego stara się przekonać świat administracja George'a W. Busha.

Do takich konkluzji doszło jednak 16 agencji wywiadu Stanów Zjednoczonych. Uznano w nim, że istnieje "mocne przekonanie", że Iran zaprzestał prac nad bronią atomową w 2003 roku w odpowiedzi na naciski społeczności międzynarodowej. Jest też "umiarkowane przekonanie", że program nie został do dziś wznowiony.

W raporcie stwierdzono też z umiarkowanym prawdopodobieństwem, że do 2015 roku Iran będzie miał dość wzbogaconego uranu, by wystarczyło go do produkcji bomby atomowej i na tym koncentrowała się wczoraj część amerykańskich mediów. Jednak ogólna wymowa danych wywiadowczych jednoznacznie wskazuje, że ze strony programu nuklearnego Teheranu grozi znacznie mniejsze niebezpieczeństwo, niż powszechnie się uważa.

Raport ten może sprawić, że dalsze naciski USA na nałożenie nowych sankcji wymierzonych w Iran okażą się bezpodstawne i nie spotkają się z poparciem Organizacji Narodów Zjednoczonych.

Więcej w serwisie TVN24

Władze Iranu nakazały opuścić terytorium swojego kraju kanadyjskiemu ambasadorowi. To bezpośrednia reakcja na odrzucenie ich kandydata na stanowisko ambasadora w Kanadzie.

Decyzję o wydaleniu Johna Mundy'ego minister spraw zagranicznych Kanady Maxime Bernier określił jako "zupełnie bezpodstawną". Jednocześnie zaznaczył, że Ottawa bardzo chętnie zaakceptuje nowego irańskiego ambasadora, o ile zostanie przedstawiona odpowiednia kandydatura, bo na chwilę obecną nikt nie spełnił jej oczekiwań.

- Uważamy, że wydalenie naszego ambasadora jest niewłaściwą i nieusprawiedliwioną konsekwencją tej sytuacji. Jak zawsze, Kanada pozostaje gotowa do przyjęcia ambasadora irańskiego, jeśli odpowiedni kandydat zostanie przedstawiony - powiedział Bernier. - Udzielamy pełnego poparcia naszemu ambasadorowi, który wykonywał swe dyplomatyczne obowiązki z profesjonalizmem i poświęceniem - dodał.

Ostatnie wydarzenia są tylko częścią trwającego od lat osiemdziesiątych konfliktu. Irańczycy nie mogą wybaczyć Kanadzie, że ta wspierała Amerykanów uwięzionych po rewolucji islamskiej. Z nowszych zadrażnień można wymienić sprawę śmierci w irańskim szpitalu wojskowym kanadyjskiej fotograf Zahry Kazemi. Kazemi zmarła w 2003 roku w wyniku krwotoku, po co najmniej 3 dniach przesłuchań przez irańskich śledczych.

bbc/tvn24

"Wszechstronny strategiczny dialog" USA z Chinami w sprawie rozwiązania konfliktu z Iranem wokół jego programu nuklearnego proponuje Zbigniew Brzeziński w piątkowym wydaniu "Washington Post".

Były doradca prezydenta Cartera ds. bezpieczeństwa narodowego sugeruje, że dialog taki byłby bardziej owocny, niż obecne starania administracji prezydenta Busha, aby problem Iranu rozwiązać z pomocą Rosji, która - jego zdaniem - może być mniej zainteresowana pokojem między USA a Iranem niż Chiny.

Brzeziński, który niedawno odwiedził Chiny, przypomina, że Pekin odgrywa konstruktywną rolę w rozmowach z Koreą Północną, zmierzających do przekonania jej, aby zrezygnowała z broni atomowej. Reżim północnokoreański obiecał wstrzymać produkcję tej broni w zamian za pomoc gospodarczą i gwarancje bezpieczeństwa.

Zdaniem Brzezińskiego, w podobny sposób Chiny mogłyby pomóc w rozwiązaniu konfliktu z Iranem, ponieważ w ich interesie nie leży zaostrzenie tego konfliktu, który negatywnie odbiłby się na dostawach ropy z Iranu do Chin.

- Chiny są zaniepokojone konsekwencjami możliwej poważnej erupcji przemocy w rejonie Zatoki Perskiej. Jest to troska uzasadniona, jeżeli rozważy się prawdopodobne finansowe i polityczne skutki poważnego zderzenia USA i Iranu - pisze Brzeziński.

Jego zdaniem rząd chiński zaleca USA "strategiczną cierpliwość" w postępowaniu z Iranem, zwracając uwagę, że w odróżnieniu od Korei Północnej rząd w Teheranie zaprzecza, jakoby chciał pozyskać broń nuklearną.

Chińczycy "argumentują zatem, że irańskie zaprzeczenia (mimo ich wątpliwej wiarygodności) stwarzają okazję do zawarcia z Iranem porozumień, które pozwoliłyby mu uratować twarz i usankcjonowały niezagrażający nikomu (pokojowy) irański program nuklearny" - czytamy w artykule.

Rosja - kontynuuje Brzeziński - także głosi pragnienie osiągnięcia pokojowego porozumienia z Iranem, czemu - jak pisze - "nie można zdecydowanie zaprzeczyć", ponieważ ewentualny "konflikt w Zatoce Perskiej miałby negatywne skutki dla rosyjskich interesów".

Rosja jednak - jego zdaniem - jest także zainteresowana "przynajmniej częściową rekompensatą strat geopolitycznych, które poniosła na początku lat 90.", czyli, na przykład, "odcięciem Ameryce bezpośredniego dostępu do ropy naftowej z rejonu Morza Kaspijskiego i Azji Środkowej".

- W tym kontekście wybuch konfliktu politycznego w Zatoce Perskiej może nie być uważany przez wszystkich moskiewskich strategów za jednostronne zło. Drastyczna zwyżka cen ropy zaszkodziłaby Chinom i Ameryce, podsycając jednocześnie nastroje antyamerykańskie. Europa mogłaby wtedy zdystansować się od USA, i wraz z Chinami stałaby się jeszcze bardziej zależna od rosyjskich dostaw energii. Rosja byłaby więc oczywiście finansowym i geopolitycznym beneficjentem (takiego stanu rzeczy) - argumentuje były szef Rady Bezpieczeństwa Narodowego.

Źródło: http://wiadomosci.onet.pl/1650803,12,zderzenie_usa_i_iranu_grozi_erupcja_przemocy,item.html

Szef unijnej dyplomacji Javier Solana jest rozczarowany po rozmowach z irańską delegacją w Londynie, a Iran ocenił je "pozytywnie". Wyniki spotkania mogą mieć wpływ na zakres ewentualnych nowych sankcji na Iran, jakie jutro ma omawiać Rada Bezpieczeństwa ONZ.

Solana spotkał się z irańskim głównym negocjatorem ds. atomowych Saidem Dżalilim, by rozmawiać o przerwania programu wzbogacania uranu. Iran zarzeka się jednak, że program jest pokojowy - wbrew obawom Stanów Zjednoczonych i UE, które obawiają się, że Iran chce wyprodukować broń nuklearną.

Solana powiedział, że spodziewał się czegoś więcej po pięciogodzinnej rozmowie z irańskim negocjatorem.

Z kolei Said Dżalili oznajmił po spotkaniu: - Odbyliśmy pozytywne negocjacje z panem Solaną i będą one kontynuowane w następnym miesiącu.

Szef unijnej dyplomacji ma w sobotę w Paryżu przedstawić "szóstce" (Stanom Zjednoczonym, Rosji, Chinom, Wielkiej Brytanii, Francji i Niemcom) raport na temat programu nuklearnego Iranu i informację, czy Teheran rozważy ofertę współpracy w zamian za zawieszenie wzbogacania uranu.

- Jeśli pewne kraje chcą wykorzystać Radę Bezpieczeństwa ONZ i jej rezolucje do powstrzymania irańskiego programu atomowego, z pewnością im się to nie uda - zapowiedział Dżalili.

- Przyjęli (Stany Zjednoczone i ich sojusznicy - przyp. red.) trzy rezolucje i nic nie uzyskali, a Iranowi udało się osiągnąć w tym czasie poważny sukces technologiczny. Nie udało im się przeszkodzić Iranowi w opanowaniu wzbogacania uranu. Jeśli chcą przyjąć kolejną rezolucję, i tak im się nie uda - oznajmił Dżalili na konferencji prasowej w ambasadzie Iranu, odwołując się do jutrzejszych rozmów w Radzie Bezpieczeństwa.

Przypomniał, że "Iran rozwiał wątpliwości i współpracował z Międzynarodową Agencją Energii Atomowej (MAEA)".

bbc/reuters/tvn24